Salgın Döneminde Doğum Yapan Anneler Ücretsiz İzne mi Çıkarılır?

Koronavirüs salgını devam ederken bu dönem içinde doğum yapan çalışan annelerin statüleri de merak ediliyor. Eğer işletme faaliyetlerine devam ediyorsa doğum yapan kadın, ücretsiz izne çıkarılmaz, yarım çalışma hakkından yararlanabilir.

Doğum Yapan Annelere Yarım Çalışma Hakkı

Doğum yapan annelerin çalışma durumları ilgili kanunlar kapsamında belirlenmiştir. Buna göre doğum yapan kadınlarda 2 aydan 6 aya kadar değişen sürelerde yarım çalışma hakları bulunuyor. Yarım gün çalışılan dönem kapsamında bu durumda olan kadınlara işsizlik sigortasından yarım çalışma ödeneği alma hakkı bulunuyor. Bu sayede ücretinde de herhangi bir düşüş olmuyor, maaşının yarısı işveren tarafından yarısı işsizlik sigortası kapsamında karşılanıyor.

Doğum yapmış olan ya da 3 yaşından küçük çocukları evlat edinen memur ve işçi kadınlara yarım gün çalışma hakkı tanınıyor. Yarım günlük çalışma süresi ise doğum öncesi ve sonrasında toplamda 16 haftalık annelik izni süresinin bitiminden itibaren başlıyor. Buna göre ilk çocuk kapsamında 2 ay, ikinci çocuk kapsamında 4 ay, üçüncü ve sonraki çocuklarda ise 6 aylık yarım süre çalışma hakkı tanınıyor. Çoğul gebelik durumunda ise bu sürelere 30 gün daha fazla ekleme yapılabiliyor. Çocuğun engelli doğması halinde ise yarım çalışma hakkı tam 360 gün olarak uygulanıyor.

Bu ödenekler ise Türkiye İş Kurumu İŞKUR tarafından, işsizlik sigortası fonundan karşılanıyor. Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten bu yana pek çok anne çalışan bu ödenekten yararlanıyor. Bu bakımdan salgın döneminde doğum yapan kadınlar ücretsiz izne çıkarılamaz, yarım çalışma kapsamına dahil edilirler.

Yarım Çalışma Ödeneği Alma Koşulları

Yarım çalışma ödeneği şartları ise bu ödenekten faydalanmak için yerine getirilmek durumunda. Buna göre doğum ya da evlat edinme tarihinden önce olan son 3 yıllık sürede en az 600 günlük süre ile işsizlik sigortası primi bildirmeyenler yarım çalışma ödeneğinden yararlanamıyorlar. Bunun yanında haftalık çalışma süresinin yarısı kadar da işyerinde çalışılması gerekiyor. Ödenekten yararlanmak için annelik hali izninin bitmiş olduğu tarihten 30 gün içinde yani 30 günü geçirmemek kaydıyla en yakın İŞKUR merkezine başvuru yapılması gerekiyor. Başvurunun 30 gün içinde yapılması büyük önem taşıyor. Zorunlu hallerin dışında başvuru için gecikme yaşanması halinde, her gecikilen süre yarım çalışma ödeneğinden yararlanacak toplam süreden düşülmektedir. Örnek olarak ilk çocuğu için 60 gün yarım çalışma hakkı elde etmiş anne, 30 günlük süreyi aştığında geciktiği her gün için eksik ödenekten yararlanabilecek.

Günlük Brüt Asgari Ücret Uygulanıyor

Yarım çalışma ödeneği günlük miktarı ise kişinin çalıştığı işteki ücreti ne olursa olsun günlük brüt asgari ücret tutarında hesaplanıyor. Yani yüksek maaş alan kadınlar dahi bu ödenekten yararlanmaları halinde asgari ücret üzerinden hesaplamaya tabii oluyorlar. Yanı sıra yarım çalışma ödeneğinde damga vergisi hariç olmak üzere herhangi bir vergi ya da kesinti de söz konusu değil.

İlk doğumda 2 ay yarım çalışmış kadınlara 30 gün, ikinci doğumda 4 ay yarım çalışan kadınlara 60 gün, diğer doğumlarda ise 6 ay yarım çalışmış kadınlara ise 90 gün üzerinden ödenekten yararlanma imkânı sağlanıyor. Kadın memurların ödenekten yararlanma kapsamlarında ise maaşları tam olarak ödenmeye devam ediyor. Sadece memurlar ek ders, fazla mesai ya da döner sermaye payı gibi fiili olarak yapılan çalışma karşılığındaki ödemelerden eksik şekilde yararlanıyorlar.

Ayrıca ödenek kapsamında sosyal güvenlik primleri de yatırılmaya devam ediyor. Bu durum ise emeklilik için büyük bir avantaj sağlıyor. Primler asgari ücret üzerinden yüzde 32,5 oranında yatırılıyor.