KHK ile İhraç Edilenler Sosyal Güvenlik Hakkına Sahip mi?

KHK’lar ile ihraç edilenlerin sosyal güvenlik hakları pek çok kimse tarafından merak edilmektedir. Çünkü çoğu devlet memuru olan KHK’lı kapsamında olanlar için sosyal güvenlik mevzuatında değişiklik yapılmıştır.

İhraç Edilme Halinde Emeklilik Durumu

Emekli olmak için bilindiği gibi yeterli sayıda hizmet yılı, gün sayısı ve yaş şartları aranmaktadır. Bu şartların sağlanması halinde emekli olma hakkı doğmaktadır. KHK ya da başka sebeplerden ötürü kamudan ihraç edilenlerin emeklilik durumları ise merak edilmektedir.

İhraç edilmiş kimseler, emekliliğe esas teşkil edecek bütün şartları memuriyette geçenler emeklilik haklarını kazandıklarında emekli ikramiyesi alabilmektedir. Fakat ihraç edilenlerden emekliliğe esas teşkil eden hizmetlerin bir kısmında SSK ya da Bağkur vb. hizmeti bulunanlar tek başına memuriyet emeklisi olmayı sağlıyorlarsa dava yolu ile emekli ikramiyesi de almaya hak kazanabilmektedirler.

Bu noktada ilgili konu ile dava açma süresi de emeklilik ikramiyesi başvurusunun geri çevrilmesinden itibaren 60 gün ile sınırlıdır, süre sınırına dikkat edilmelidir. Bu koşulların sağlanamaması halinde ise yani sadece memurluk hizmetleri emekli sandığına yetmeyenler ise emekli ikramiyesi kazanmaları oldukça zordur. Diğer bir ifadeyle emeklilik hükümleri gereği davayı kazanmaları pek olanaklı olmayacaktır.

İhraç Sonrasında Gün Hesaplanıyor

İhraç edilmiş kimsenin emekli olma hakkı bulunmaktadır. Bunun için ise normal koşullarda emeklilik şartlarını sağlaması gerekmektedir. Emeklilikte bu kapsamda emekli sandığından günü yetmeyenlerin sonradan emekli olabilmeleri için 1260 gün SSK ya da Bağkur veya son 7 yıl içinde en çok hizmeti geçen kurumdan emekli olmaları sağlanacaktır. İhraç edilmiş memur, hiçbir sigortaya girmek istemediğinde, vefatı halinde ise gün ve süre koşullarını sağlaması halinde geride kalan eşi ve çocukları için Emekli Sandığı’ndan yine dul ve yetim aylığı bağlanması da mümkündür.

İhraç sonrasında hiçbir sigortaya yani statüye dahil olmayan fakat maluliyet yaşayanların emeklileri ise malul emeklilik şartları üzerinden değerlendirilecektir. Böylece gerekli maluliyet şartlarının sağlanması halinde Emekli Sandığı’ndan malulen emekli yapılabileceklerdir. Bu noktada, ihraç sonrasında ağır hasta olmayarak sadece engelli emekliliğine başvuranların işlemlerinin SGK’nın reddetmesi halinde ise emsal kararlar örnek gösterilerek yine dava açılabilmektedir. Dava açma süresi reddin gerçekleştiği günden itibaren 60 gün olmaktadır.

İhraç Sonrasında Statüye Dikkat

Emekli Sandığı sonrasında SSK ya da Bağkur gibi statüye giriş yaparak vefat eden veya malul olanlardan kural gereğince ödemeleri de son kurumlarından yapılacaktır. Bu yüzden ihraç sonrasında SGK statüsü değiştirmek isteyenler bu konuyu göz önünde tutmalıdır. Buna karşın yine de ilgili davalar açılmakta olup bu davaların sonuçlarına ve uygulamalarına bakılması yarar sağlayacaktır.

İhraç edilenler aynı zamanda 3201 yurtdışı borçlanmaları hariç olmak üzere okul – staj sürelerini, askerlik sürelerini de borçlanma olarak kullandıramazlar. 5510 kapsamında yani SSK kapsamında yapılan borçlanmalarda ise koşul borçlanma yapılacak statüden hizmet sayılması gerekmektedir. Örnek olarak 1999 yılında 1 yıl doğum borçlanması yapmış kişi 1997 – 1999 ve 2000 – 2018 arasında hizmette olduysa, bu kimseler 5434 sayılı emekli sandığı yasasına tabi olurken, SSK’lı iken borçlanma 360 gün üzerinden SSK günü şeklinde işleme koyulacaktır.

Eksik günlerin hizmeti bozulmadığında da yurt dışı borçlanması ile tamamlamak olanaklı olduğu için ihraç edilmiş kimsenin pasaport sınırlamasının kaldırılması halinde yurtdışı çalışma belgelerinin sunularak gün kazanma ve emekli olma imkânı sağlanmaktadır. Bu açılardan özetle, memurluk özlük haklarının kaldırılmasının emeklilik hakları üzerinde genel yapısı itibariyle, suç oluşturan eylem ve kamu zararı dışarıda tutulmak üzere sosyal haklardan herhangi bir etkisi bulunmamaktadır.